‘Blijf niet uit vrije wil beneden je mogelijkheden’

Marcus Aurelius schrijft steeds weer over goede eigenschappen, en over wat je niet moet doen om gelukkig, weloverwogen, gematigd en waardig door het leven te gaan. Een laatste advies dat hij ons meegeeft is om het beste uit onszelf te halen en ons te richten op onze mogelijkheden, in plaats van onze mogelijkheden. Hoe je dat moet doen? Houd je in de eerste plaats niet bezig met wat je niet kunt of waarvoor je geen lof krijgt:

‘Word je niet bewonderd om je scherpzinnigheid? Wel, het zij zo.’*

Een van de 344 geïllustreerde ‘Flowcharts’ over grote levensvragen van designer Stefan G. Bucher

Iedereen heeft talenten en goede eigenschappen. Geluk kan pas ontstaan wanneer je je daarop richt, in plaats van op iedere vorm van onvermogen:

‘(…) er zijn vele andere kwaliteiten, waarvan je kunt zeggen, ‘Die heb ik van nature meegekregen’. Ontwikkel dan die eigenschappen die geheel en al binnen uw bereik liggen, zoals oprechtheid, waardigheid, uithoudingsvermogen, soberheid;’

Richt je, met andere woorden, op wat je wel kunt beïnvloeden, in plaats van op dat wat buiten jouw invloedssfeer ligt. En dat allemaal zonder te klagen.

‘Voorts kun je leren niet over je lot te morren, met weinig tevreden te zijn, en welgezind, onafhankelijk, matig, weloverwogen en grootmoedig te zijn.’

 

Bevrijd je van bestaande ideeën

De focus leggen op jouw mogelijkheden is een vorm van eigen verantwoordelijkheid nemen, van het heft in eigen hand nemen en de leiding over je eigen leven naar je toe trekken. Geen excuses, geen gemopper, maar altijd het beste en het meeste uit jezelf halen. Waarom zou je vrijwillig beneden je mogelijkheden blijven?

‘Zie je niet hoeveel goede eigenschappen je reeds nu aan de dag zou kunnen leggen? Je kunt de verontschuldiging niet aanvoeren dat je daarvoor geen natuurlijke aanleg en geschiktheid zou hebben, toch blijf je uit vrije wil nog beneden je mogelijkheden. Is het soms nodig te mopperen, inhalig te zijn, te vleien? Is het soms nodig uw lichaam overal de schuld van te geven, behaagziek te zijn en te bluffen en in je geest zo hevig heen en weer te worden geslingerd omdat je meent van nature niet met goede eigenschappen te zijn begiftigd? De goden verhoeden het. Je had je al veel eerder van die ideeën kunnen bevrijden. Dan zou men je alleen maar een zekere traagheid en stroefheid van begrip kunnen verwijten, zo dit al vermeldenswaardig is. Zelfs hierin kun je verbetering brengen door geen aandacht aan de traagheid te schenken en haar niet te koesteren.’

 

 

* De vertaalde fragmenten zijn afkomstig uit:

 

 

Overpeinzingen, Marcus Aurelius Antoninus
Vert. uit het Grieks door de Stichting School voor Filosofie
Amsterdam, De Driehoek
ISBN 9060302249

Advertenties

Een gedachte over “‘Blijf niet uit vrije wil beneden je mogelijkheden’

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s