Heb je het druk? Luister dan naar deze Romeinse filosoof

Loesje-drukIedereen heeft het druk. Toch? Meestal antwoorden we op de vraag hoe het met ons gaat zelfs drie keer met dat woord: druk, druk, druk. Vaak wordt het gezien als iets dat typisch hoort bij onze generatie. Maar is dat ‘druk zijn’ eigenlijk wel typisch iets van onze tijd?

Zinloos druk doen
Het antwoord is misschien voorspelbaar: nee. Ook in andere tijden had men het idee altijd maar ‘druk’ te zijn. In de oudheid bijvoorbeeld, in de tijd dat de Stoïcijnse filosoof Seneca leefde in Rome (4 v.Chr.-65 n.Chr.).

Seneca dacht als filosoof veel na over het vinden van innerlijke rust. Vanzelfsprekend nam hij daarbij ook dat ‘druk zijn’ onder de loep. Zijn conclusie? Dat weten we eigenlijk allemaal ergens wel: over het algemeen is al dat druk doen zinloos. Seneca is over dit thema zeer stelling:

Namelijk dat we ons niet zinloos of om zinloze dingen druk moeten maken.

Wanneer zijn zorgen zinloos?
De vraag is dan natuurlijk: hoe weet je wanneer je zorgen zinloos zijn, en wanneer je met reden druk bent? Het antwoord ligt volgens Seneca voor de hand: je druk maken om zinloze dingen doe je wanneer je ijdele hoop koestert, of bevrediging zoekt in iets waarvan je weet dat het je niet zal geven.

Dat wil zeggen, we moeten niet verlangen naar wat we niet kunnen bereiken. Of naar wat ons, als we het bemachtigen, te laat en na heel veel gezwoeg doet beseffen dat het allemaal niets voorstelde wat wij zo graag wilden.

De dood van Seneca, Luca Giordano (1684)

De dood van Seneca, Luca Giordano (1684)

Druk nietsdoen
Wat doe je eigenlijk als je heel erg bezig bent met druk zijn? Precies: heel weinig. Het kan je in de greep hebben, verlammen, zodat er uiteindelijk zoveel energie verdwijnt in het druk zijn, dat er niets meer gedaan wordt. Druk nietsdoen, noemt Seneca dat:

We moeten bezuinigen op al dat rondrennen wat we een groot deel van de mensen zien doen. Rondhangen zonder duidelijk plan, op zoek naar een bezigheid. Niet iets doen wat je hebt bedacht maar wat op je weg komt. Tja, dat soort mensen slentert maar wat rond, het levert niets op. Net als mieren op een boom: die krioelen tot bovenin en vandaar weer naar beneden, helemaal voor niets. Veel mensen leiden een leven als die beestjes. Men kan hier wel met recht spreken van druk nietsdoen.

Druk, druk, druk – of toch niet zo druk?
Bij drukke mensen geldt maar al te vaak een simpele waarheid: het zijn geen daadwerkelijke activiteiten die maakt dat ze het druk hebben, het is de mate waarin drukke mensen zich laten opjagen door hun zorgen:

Mensen hebben het niet druk door gerichte activiteit, ze laten zich gek maken en opjagen door verkeerde voorstelling van zaken.

 

 

Meer goede adviezen van Seneca?

Bovenstaande fragmenten zijn afkomstig uit:

seneca-innerlijke-rust

Seneca
Innerlijke rust
vertaald door Vincent Hunink
ISBN 9789025300562
Uitgeverij Athenaeum
€ 9,95

Klik op deze link om dit boek te bestellen bij Bol.com!

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s