Rome-tips

Genesi in het Ara Pacis Museum

Op een bijzondere plek in Rome, het Ara Pacis Museum aan de Tiber, kun je binnenkort een prachtige tentoonstelling bezoeken. Genesi gaat nu eens niet over het Rome van de renaissance of barok. Het gaat zelfs niet over de oudheid. Deze expositie laat de indrukwekkende foto’s van Sebastião Salgado zien en brengt je terug naar de oorsprong van alles, naar het leven op aarde voordat de moderne ‘beschaving’ zijn intrede deed.

Genesi. Fotografie di Sebastião Salgado, een eerbetoon aan een kwetsbare planeet die de bescherming van iedereen kan gebruiken, opent 15 mei in de tentoonstellingsruimte van het Ara Pacis Museum.

Galápagos, Ecuador, 2004 – © Sebastião Salgado/Amazonas Images

Brasile, 2005 – © Sebastião Salgado/Amazonas Images

Kafue National Park, Zambia, 2010 – © Sebastião Salgado/Amazonas Images

TENTOONSTELLING BEZOEKEN
Genesi. Fotografie di Sebastião Salgado
15 mei t/m 15 september
Ara Pacis Museum, Rome
Klik hier voor meer informatie!

De heilige Maria in de sneeuw

Gisteren schreef ik over een van de vier pauselijke basilieken van Rome, de San Giovanni in Laterano. Vandaag wandelen we van die kerk over de Via Merulana naar een andere basiliek van monumentale proporties in de Eeuwige Stad: Santa Maria Maggiore.

Santa Maria Maggiore door Giovanni Paolo Pannini (1744)

Heilige Stoel
Bovenop de Esquilijn, de grootste van de zeven heuvels van Rome, ligt de Santa Maria Maggiore. Sinds 1929 is deze kerk officieel (staatsrechtelijk) bezit van de Sancta Sedes, de Heilige Stoel. Naast een van de vier pauselijke basilieken is het ook een van de zeven pelgrimskerken van Rome (in de crypte onder het altaar bevindt zich een reliek: hout van de kribbe van Jezus).

De Santa Maria Maggiore ligt hemelsbreed recht tegenover de San Giovanni in Laterano; de twee basilieken zijn met elkaar verbonden door middel van de Via Merulana. De ruim 14 meter hoge zuil op het plein van de Santa Maria Maggiore werd in 1614 in opdracht van paus Paulus V opgericht, als tegenhanger van de obelisk aan het andere uiteinde van Via Merulana. Het is een typisch voorbeeld van de efficiënte ‘recycling’ van oude Romeinse resten door een aantal pausen: de zuil is vervaardigd van marmer van de Basiliek van Maxentius op het Forum Romanum.

Een wonderbaarlijk verhaal
De ontstaansgeschiedenis van de Santa Maria Maggiore is verbonden aan een wonderbaarlijk verhaal. Op 5 augustus in het jaar 356 zou er namelijk bovenop de heuvel Esquilijnheuvel een miraculeuze, zeer plaatselijke sneeuwbui zijn gevallen. Paus Liberius zag het als een teken van boven en liet een kerk bouwen waar de vlokken vielen – de voorloper van de huidige Santa Maria Maggiore en waarschijnlijk de eerste kerk in Rome die aan Maria gewijd werd. Zo kwam het dat de latere Santa Maria Maggiore bekend kwam te staan als de Santa Maria ad Nives – de Heilige Maria ter Sneeuw.

Santa Maria Maggiore: het interieur (foto: Wikimedia)

Maria de moeder
Evengoed leek de huidige kerk lange tijd niet verder terug te gaan dan paus Sixtus III (paus van 432 tot 440, een eeuw na de sneeuwbui dus). Het was Sixtus III die de kerk wijdde aan het goddelijke moederschap van Maria, naar aanleiding van het Concilie van Efeze van 431, toen de vraag centraal stond of Maria niet alleen figuurlijk maar ook letterlijk moeder van God was.

Tegenwoordig is de Santa Maria Maggiore hoe dan ook een van de belangrijkste Romeinse kerken gewijd aan de Heilige Maagd. Ieder jaar wordt op 5 augustus het wonder van de sneeuwbui in 356 nog herdacht: witte bloemblaadjes komen dan naar beneden dwarrelen.

In de jaren zestig van de vorige eeuw zijn er opgravingen gedaan waaruit toch nog enkele oudere delen naar voren zijn gekomen, waarschijnlijk uit de periode van keizer Constantijn en paus Liberius. De basiliek heeft haar huidige vorm en aangezicht echter hoe dan ook pas in de loop der eeuwen gekregen, dankzij verschillende aanbouwen, restauraties en toevoegingen die in opdracht van verschillende kardinalen en pausen werden uitgevoerd. De façade die nu te zien is, is bijvoorbeeld pal voor de originele gevel geplaatst.

Goed gezelschap
Wie de Santa Maria Maggiore in Rome bezoekt bevindt zich overigens in goed gezelschap. Onder het grondniveau van de basiliek ligt een aantal beroemdheden begraven, zoals Hieronymus, de kerkgeleerde die de eerste Latijnse vertaling van de bijbel verzorgde, en Bernini, de architect die onder andere het Sint-Pietersplein ontwierp.

Pauselijke plaatsen in Rome

Foto: Wikimedia

Zaterdag schreef ik al even over de tijdelijke ballingschap van de pausen in het Franse Avignon. In Rome zelf zijn eveneens plekken te vinden waar pausen woonden, buiten de grenzen van Vaticaanstad.

Wie landt op het vliegveld van Ciampino komt onderweg naar het centrum een van de vier pauselijke basilieken van Rome tegen: San Giovanni in Laterano, in het Nederlands bekend als Sint-Jan van Lateranen.

Sinds 1929 zijn deze basilica maior (letterlijk: grote basiliek) en het aangrenzende Lateraanse paleis officieel in handen van de Heilige Stoel. Tot 1309 was het Lateraanse Paleis de officiële verblijfplaats van de pausen, nog voordat ze vertrokken naar Avignon. De San Giovanni in Laterano is op nog meer manieren verbonden met de pauselijke geschiedenis van Rome: tot 1870 werd elke nieuwe paus gekroond in de basiliek.

Romeinse resten
Het meeste indruk maakt de aanblik van buitenaf, de façade van de San Giovanni in Laterano. De beelden die de 18de-eeuwse voorgevel sieren torenen hoog boven de bebouwing uit. Wanneer je naar binnen loopt door de hoofdingang, passeer je twee monumentale bronzen deuren, die oorspronkelijk toegang gaven tot de Curia (het Senaatsgebouw) op het Forum Romanum. Vlakbij vind je nog een andere herinnering aan het oude Rome: een beeld van keizer Constantijn de Grote, de eerste christelijke keizer. Het was dezelfde Constantijn die ooit de opdracht gaf voor de bouw van de eerste kerk op deze plek. Zijn kerk werd echter vernield door de Vandalen.

Bronzen deuren van de Curia (Foto: Wikimedia)

Van alle tijden
Borromini was de architect die het interieur van de kerk een barokke gezicht gaf. Hij kreeg in het Jubeljaar 1650 de leiding over de vernieuwingen die in de San Giovanni in Laterano moesten plaatsvinden.  Toch kun je binnen nog allerlei resten van een veel verder verleden terugvinden, als je weet waar je moet kijken. De eerste pilaar van het rechterschip is bijvoorbeeld voorzien van een fresco van Giotto (het beeldt paus Bonifatius VIII uit die het jubeljaar 1300 afkondigt). De kruisgangen zijn eveneens in de Middeleeuwen aangelegd (rond 1220). Aan de grote verscheidenheid van de zuilen kun je zien dat ze uit verschillende tijdperken dateren.

Brogi, Giacomo, Basilica di San Giovanni in Laterano, 1822-1881 (Foto: Wikimedia)

Nimfen in de doopkapel
Aan de zuidkant van de basiliek vind je de doopkapel gewijd aan Johannes de Doper, die is aangelegd op de plek waar keizer Constantijn al eerder een kapel oprichtte. Hij deed dat bovenop de resten van een Romeins nymphaeum – een aan nimfen gewijde plek. Omdat Constantijns kapel de tand des tijds niet doorstond creëerde paus Sixtus III in 432 een nieuw baptisterium. De achthoekige plattegrond van deze doopkapel zou model gaan staan voor alle katholieke doopkapellen.

Het altaar van de San Giovanni in Laterano is binnen de katholieke Kerk een extra bijzondere plek: hier mag enkel de paus zelf de mis opdragen. Op Hemelvaartsdag geeft de paus traditiegetrouw vanaf de bovenste loggia zijn zegen.

Vanaf de San Giovanni in Laterano vertrekt de Via Merulana verder de stad in. Aan het uiteinde van die straat vind je de Santa Maria Maggiore, een van de andere vier pauselijke basilieken van Rome, waarover morgen meer!

Rome in beeld: Capitolijnse kopstukken

Het Capitool – om precies te zijn de Santa Maria in Aracoeli – is misschien wel de beste plek om een reis door Rome te beginnen. Bovenop deze heuvel bevindt je je niet alleen op de plek waar alles begon, maar krijg je ook een mooi overzicht van de geschiedenis van Rome voorgeschoteld in de vorm van een prachtig uitzicht.

Rondom het paard
Nadat je van het uitzicht hebt genoten is het tijd om bij het begin te beginnen en in de geschiedenis van het vroegste Rome te duiken. Loop in de richting van het Campidoglio, het plein waarop Marcus Aurelius al eeuwenlang fier zijn paard bestiert, en koop een kaartje voor de Capitolijnse Musea, waar je een prachtige collectie kunst uit de Romeinse oudheid kunt bewonderen. De collectie van de Capitolijnse Musea is verdeeld over twee gebouwen: het Palazzo dei Conservatori en het Palazzo Nuovo (het gebouw in het midden, achter het ruiterstandbeeld, is het stadhuis van Rome). Hieronder vast een voorproefje: Capitolijnse kopstukken in beeld!

Traktatie
Het Palazzo dei Conservatori en het Palazzo Nuovo zijn verbonden door een ondergrondse gang, de Galleria Lapidaria oftewel de Stenengallerij. Hier kun je niet alleen een uitgebreide collectie inscripties bekijken, maar ook mijn favoriete plek in het museum vinden: het Tabularium. Daar word je getrakteerd op een fenomenaal uitzicht over het lager gelegen Forum Romanum.

Rome door andere ogen

Er zijn talloze reisgidsen verkrijgbaar die je meenemen langs de vele hoogtepunten van Rome. Wie iets anders wil dan een opsomming van monumenten en bezienswaardigheden, kan zich verheugen op de verschijning van een nieuw boek over Rome.

In Ciao tutti Rome, dat eind mei zal verschijnen, laat Saskia Balmaekers je de Eeuwige Stad door haar ogen zien. In het boek lees je kleurrijke verhalen achter bekende en minder bekende bezienswaardigheden in Rome, vol sappige details en grappige anekdotes. Daarnaast krijg je talloze adressen en tips die je in een gewone reisgids niet zo snel zult vinden – van een kopje koffie drinken tussen schitterende beelden tot overtuigend gezichtsbedrog, van Michelangelo’s fratsen tot de filmachtige Via Margutta.

Ciao tutti Rome is een bloemlezing van de beste, leukste en meest bijzondere artikelen over Rome die eerder verschenen op Saskia’s blog Ciao tutti. Uiteraard werden de verhalen aangepast en aangevuld met de nieuwste wetenswaardigheden en mooie foto’s.

Een extra hoofdstuk
Ciao tutti Rome verschijnt zoals gezegd eind mei. Je kunt nu alvast een gesigneerd exemplaar bestellen. Je betaalt dan nu maar € 15,- (dus geen verzendkosten) en bovendien krijg je per mail een extra hoofdstuk met nog meer tips voor een bezoek aan Rome, die niet meer in het boek pasten. Klik hier om gebruik te maken van deze aanbieding (geldig tot en met 25 mei 2013).

Via A. Torlonia: van de Spaanse Trappen tot Mussolini’s bunkers

In Rome liggen de verhalen uit het verleden letterlijk op straat. Aan de hand van straatnamen die je op de bordjes – sinds 1814 van marmer dankzij paus Pius VII – kunt lezen, wandel je de geschiedenis van de eeuwige stad letterlijk achterna. Vrijwel iedere via, vicus of viale is namelijk vernoemd naar een persoon of gebeurtenis die het leven van de stad Rome op de een of andere manier getekend heeft.

Vandaag wandelen we over de Via Alessandro Torlonia en nemen meteen een kijkje in het aangrenzende park dat dezelfde familienaam draagt, Villa Torlonia.

Casino Nobile, Villa Torlonia

DE FAMILIE TORLONIA

Sommige familienamen duiken in Rome zo vaak op dat je wel aanvoelt dat ze op de een of andere manier een stempel op de geschiedenis van de stad hebben gedrukt. Borghese, bijvoorbeeld, of Barberini. Een naam die wat minder bekend is, maar waar een straat en een heel park naar is vernoemd, is Torlonia.

Hoewel de Via Alessandro Torlonia even buiten het centrum van de stad ligt, aan de Via Nomentana, begint het verhaal van de familie hartje stad, bij de Spaanse Trappen. De familie Torlonia dreef daar, op Piazza di Spagna, handel in stoffen en kleermaken. Die handel floreerde zo dat de Torlonia’s het zich konden permitteren een eigen, kleine bank op te richten.

De vergaarde rijkdom leverde hen tevens een zekere status op: de familie Torlonia zou een van de laatste Romeinse families zijn die een adellijke titel van de paus ontving. De familienaam Torlonia is in de Romeinse volksmond in de loop der jaren synoniem geworden voor onmetelijke rijkdom.

PRACHTIG PARK

Giovanni Torlonia kocht in 1797 een wijngaard aan de Via Nomentana, een van de uitvalswegen van Rome. Hij liet het groene gebied door Giuseppe Valadier inrichten als een prachtig park, volgens de laatste Europese ‘mode’ in de landschapsarchitectuur. Villa Torlonia werd een oase van groen in de stad, met fonteinen, wandelpaden en een centraal landhuis (Casino Nobile). Tegenwoordig is het Casino Nobile een museum, waar je de kunstcollectie van de familie kunt bewonderen (onder andere werk van Canova) en waar momenteel de tentoonstelling Tesori di Luigi XIV. Arazzi di Raffaello, Vouet, Rubens e Le Brun huist.

EEN HUIS VOOR MUSSOLINI

Halverwege de 20ste eeuw, toen de familie Torlonia het Casino Nobile niet meer in gebruik hadden, vond een ander gezin er onderdak. Voor het symbolische bedrag van 1 Lire per jaar mocht de familie Mussolini er zijn intrek nemen. Tot ongeveer 1943 woonden ze er prinsheerlijk, maar vanaf de latere oorlogsjaren begon Benito Mussolini te vrezen voor zijn leven – en dat van zijn familie. Hij maakte van de wijnkelders in Villa Torlonia zijn schuilplaats; ze werden omgebouwd tot stevige bunkers. Nadat Mussolini en zijn gezin gevlucht waren werd het hele park van de Villa Torlonia in gebruik genomen door de geallieerden. De oorlog beschadigde het park flink, maar inmiddels is alles weer in oude glorie hersteld. Dit jaar wordt begonnen met een nieuw project in het park van de Villa Torlonia: het Museo della Shoah di Roma (het Holocaust Museum).

HET UILENHUISJE

Tegenwoordig is het park van de Villa Torlonia een heerlijk rustige, groene bezienswaardigheid in Rome, op gepaste afstand van de drukte van mega-monumenten als het Colosseum en de Sint-Pieter. Je kunt op het terras van La Limonaia een kopje koffie drinken of uitgebreid lunchen, een stukje wandelen tussen het groen en natuurlijk het museum bezoeken. Mijn persoonlijke favoriet ligt wat achter in het park verscholen: het Casina delle Civette, oftewel het ‘uilenhuisje’. Dit gebouw is een vreemd aandoende mix van architectonische stijlen, die het geheel een uiterlijk geven dat zowel aan Zwitserse Alpen als aan sprookjes doet denken.

Casina delle Civette (detail), Villa Torlonia

Tot 1938 was dit het huis van de ietwat zonderlinge Giovanni Torlonia junior. Het werd al in 1840 gebouwd in opdracht van Alessandro Torlonia en stond oorspronkelijk bekend als de ‘Capanna Svizzera’ (Zwitserse Hut), een informele plek om de wat stijvere villa af en toe te kunnen ontvluchten. Giovanni Junior, het neefje van Alessandro, liet echter van alles toevoegen aan het huisje, dat voortaan bekend kwam te staan als ‘Villaggio Medioevale’ (Middeleeuws Dorp). Weer later, in 1916, liet Giovanni allerlei uiltjes aanbrengen op en aan het huis. Zijn fascinatie voor deze vogels grensde aan obsessie, en het is vanaf dan dat de naam ‘Villino delle Civette’ (Huisje van de Uilen) in gebruik raakt. In de jaren daarna werden er nog verschillende aanpassingen gedaan, voornamelijk decoraties in Liberty-stijl. Het Uilenhuisje leed na de dood van Giovanni Junio zware schade: als gevolg van de tijdelijke bewoning door Amerikaanse troepen, van algehele verwaarlozing in de jaren daarna en van een brand in 1991. Dankzij grondige restauratiewerkzaamheden die tussen 1992 en 1997 plaatsvonden, is het Casina delle Civette echter weer in volle glorie hersteld.

VILLA TORLONIA BEZOEKEN
Musei di Villa Torlonia
Via Nomentana 70
Open: dinsdag t/m zondag 9.00-19.00 (de kassa sluit 45 minuten eerder)
Bezoek de website voor meer informatie

De schatten van Lodewijk XIV in Rome

Eerder deze week waren we in de Villa Borghese in Rome. Hoewel Villa Borghese veruit het meest bekend is, zijn er nog veel meer stadsparken (vaak ‘villa’ genoemd in het Italiaans) te vinden in de eeuwige stad.

In het prachtige park van de Villa Torlonia, even buiten het centrum van Rome, staat een kleine stadsvilla, het Casino Nobile. Tot en met 5 mei kun je daar de schatten van Lodewijk XIV bewonderen, tijdens de tentoonstelling Tesori di Luigi XIV. Arazzi di Raffaello, Vouet, Rubens e Le Brun. Er zijn vijf wandtapijten te bewonderen, gemaakt op basis van ontwerpen van Rafaël Santi, Simon Vouet, Peter Paul Rubens en Charles Le Brun.

De tapijten waren eens in bezit van de beroemde Franse koning Lodewijk XIV en zijn speciaal voor de tentoonstelling naar Villa Torlonia verhuisd. De tentoonstelling is ontstaan naar aanleiding van de vierde editie van de Settimana della Cultura Francese (Le Jours de France à Rome), die eerder dit jaar plaats vond.

Samson en de Filistijnen, Vouet (Foto: Musei di Villa Torlonia)

Constantijn en Crispus, Rubens (Foto: Musei di Villa Torlonia)

De genezing van een lamme, Rafaël (Foto: Musei di Villa Torlonia)

TENTOONSTELLING BEZOEKEN
Tesori di Luigi XIV. Arazzi di Raffaello, Vouet, Rubens e Le Brun
(Schatten van Lodewijk XIV. Wandtapijten van Rafaël, Vouet, Rubens en Le Brun)
t/m 5 mei 2013
Casino Nobile, Villa Torlonia
openingstijden: 9:00-19:00
(maandag gesloten)

Rome: musea in en om Villa Borghese

Gisteren wandelden we ontspannen door het park van de Villa Borghese, vandaag is het tijd om deze mooie buurt in Rome verder te verkennen. Villa Borghese herbergt een aantal fantastische musea en is daarom een absolute must voor kunstliefhebbers.

Galleria Borghese

Caravaggio’s Jongen met fruitmand in de Galleria Borghese. Foto: Wikimedia

Na die van de Vaticaanse Musea is de kunstcollectie die huist in de 16de-eeuwse Galleria Borghese de belangrijkste van Rome. Je vindt er onder meer werken van Bernini, Rafaël, Caravaggio, Titiaan en Rubens.

Piazzale del Museo Borghese 5
Bezoek de website!

Museo Nazionale Etrusco di Villa Giulia

Villa Giulia. Foto: Wikimedia

Aan de rand van het park Villa Borghese vind je het Museo Nazionale Etrusco di Villa Giulia, het nationale museum van Etruskische kunst. Het palazzo dateert uit de 16de eeuw en was ooit het zomerverblijf van paus Julius III en herbergt sinds 1889 een indrukwekkende collectie schatten van de Etruskische beschaving. Beroemd is de terracotta sarcofaag waarop een overleden echtpaar in gebeeldhouwde vorm zichtbaar is, nog in een bijna perfecte staat.

Piazzale di Villa Giulia 9
Bezoek de website!

Galleria Nazionale d’Arte Moderna

Galleria Nazionale d’Arte Moderna. Foto: Wikimedia

Een overblijfsel van de Wereldtentoonstelling van 1911 in Rome: het nationale museum voor moderne kunst. Hier vind je nu eens geen meesters van de barok of renaissance, maar uitsluitend werken van Italiaanse kunstenaars uit de 19de en 20ste eeuw (o.a. Marini, De Chirico). De collectie omvat ook internationale kunst uit dezelfde periode, bijvoorbeeld van Kandinsky en Mondriaan. Drink na afloop van een bezoek aan de GNAM even een cappuccino of espresso op het terras van het heerlijk rustige museumcafé.

Viale delle Belle Arti 131
Bezoek de website!

Villa Borghese: een groene oase in Rome

Casina del Lago, terras in de Villa Borghese

Deze hele week ben ik in Rome (met Ciao Tutti), waar het voorjaar ook eindelijk op gang is gekomen. Het is perfect weer om van de lentezon te genieten in een van de mooiste parken in het centrum van de stad: Villa Borghese.

Het park Villa Borghese draagt de naam van een vooraanstaande familie die op verschillende plekken hun sporen hebben nagelaten in de stad. De groene heuvel Pincio (of Colle Pinciano) was eens het landgoed van Scipione Borghese, een kardinaal met een grote passie voor kunst. Hij liet daar aan het begin van de zeventiende eeuw een prachtig park aanleggen.

SCHONE KUNST
Omdat Scipione Borghese een oog had voor schone kunst, legde hij in de loop der jaren een indrukwekkende kunstcollectie aan. De collectie van de familie Borghese vond uiteindelijk onderdak in het Casino Nobile midden in het park, waar tegenwoordig het nationale museum Galleria Borghese gevestigd is. In dit museum vindt je een geweldige collectie topstukken van zowel schilder- als beeldhouwkunst.

KLIMMEN
Je kunt het park van de Villa Borghese via verschillende ingangen bereiken: aan het einde van de Via Vittorio Veneto of bij metrostation Flaminio, even achter Piazza del Popolo. Een andere mooie route naar het park gaat via de trappen aan de zijkant van Piazza del Popolo of via de Spaanse Trappen. Het is even klimmen, maar eenmaal aangekomen in het park heb je genoeg mogelijkheden om weer helemaal tot rust te komen.

PICKNICK OF WANDELING
Sportievelingen kunnen het park per fiets of bijvoorbeeld met skates verkennen. Een ontspannen of romantische wandeling maken kan natuurlijk ook. Je kunt in het gras picknicken in het gras of verkoeling te zoeken aan de rand van het meertje, waarop roeibootjes dobberen. Ben je met kinderen? Dan is een bezoek aan de dierentuin in het park misschien een leuke optie! Vergeet ten slotte niet even naar de balustrade te lopen die zich pal aan Piazza del Popolo bevindt: vanaf daar heb je een mooi uitzicht over de stad met de koepel van de Sint Pieter op de achtergrond.

Dat Scipione’s park niet alleen een plek is om te ontspannen, maar ook nog altijd een walhalla voor kunstliefhebbers is, kun je morgen lezen!

Galleria Borghese

Wandeling langs het begin van Rome

Na twee weken reizen door Puglia en Toscane is het deze week heerlijk ‘thuiskomen’ in Rome. Vanaf vandaag ben ik weer even in de eeuwige stad, waar ik me bijna net zo thuis voel als in mijn eigen woonplaats. Zodanig dat ik nog weleens jaloers ben op wie hier voor het eerst komt: zoals met alle liefdes krijg je die overdonderende eerste indruk nooit meer helemaal terug.

Ga je voor het eerst naar Rome? Dan is een wandeling langs een aantal hoogtepunten van het oude Rome natuurlijk een must. Onderstaande route kun je, afhankelijk van of je de musea en monumenten onderweg wel of niet binnengaat, in een halve of hele dag doen: Capitool, Forum Romanum en Colosseum.

> 1 STARTPUNT: CAPITOOL

Rome is gebouwd op zeven heuvelen. Een van die heuvels moet dus de eerste zijn geweest. Dat was het Capitool, De laatste koning van Rome, Tarquinius Superbus, liet precies daar in 509 v.Chr. een grote tempel voor Jupiter bouwen. Volgens de legende was dat ook het jaar waarin onder leiding van de aristocraat Lucius Junius Brutus een opstand uitbrak, die uiteindelijk resulteerde in het ontstaan van de republiek Rome (met consuls in plaats van een koning).

Om te zien wat er nog rest van die allereerste tempel van Rome moet je een bezoek brengen aan de Capitolijnse Musea. Wandel de trap op en steek Michelangelo’s Piazza del Campidoglio over om de ingang te bereiken. Vergeet binnen niet, als je alles hebt gezien, via een zijgang van de ondergrondse Galleria Lapidaria naar het oude Tabularium lopen, vanwaar je een prachtig uitzicht over het Forum Romanum hebt.

> 2 VERVOLG: FORUM ROMANUM

Eigenlijk is het een wonder dat het Forum Romanum, het politieke, maatschappelijke en culturele centrum van het oude Rome, zo goed bewaard is gebleven. Het ligt ten slotte in het hart van een wereldstad die al meer dan 2000 jaar bewoond continue bewoond en uitgebreid wordt. Na de val van het (West-)Romeinse rijk, in de middeleeuwen, was het forum verworden tot een verlaten vlakte, een graasveldje voor koeien. Campo vaccino, het koeienveld, was de bijnaam geworden. Pas in de 19de eeuw werd begonnen met het opgraven en in kaart brengen van de overgroeide ruines. Giacomo Boni, de leidinggevende archeoloog, maakte zich er hard voor dat het Forum Romanum werd aangewezen als een beschermd archeologisch park. Wandel van de Boog van Septimius Severus langs de resten van alle monumenten naar de Boog van Titus en waan je even in het Rome van Caesar en Cicero.

> 3 EINDPUNT: COLOSSEUM

Wanneer je onder de Boog van Titus door bent gelopen sta je oog in oog met een van de meest beroemde gebouwen ter wereld: het Colosseum. Het amfitheater was voornamelijk bedoeld voor spektakelstukken als gladiatorenspelen en openbare executies en werd in opdracht van keizer Vespasianus gebouwd in de jaren ’70 na Christus. Deze Flavische keizer toonde zich graag een man van het volk en liet het Colosseum (Amfiteatrum Flavium) bouwen precies op de plek waar het exorbitante paleis van zijn voorganger Nero had gestaan. Het was de eerste permanente, stenen arena van Rome – voor die tijd werden tijdelijke stellages van hout gebruikt – en uiteraard het grootste in heel het rijk.

Lees hier nog veel meer Rome-tips, die eerder verschenen op Orpheus Kijkt Om!