Augustus_pontifex_maximus

De keizer is dood, leve de klassieken!

Hij is in volle gang: de Week van de Klassieken 2014. Omdat het dit jaar precies 2000 jaar geleden is dat keizer Augustus in het kleine plaatsje Nola overleed, staat de Week van de Klassieken dit jaar helemaal in het teken van Romeinse keizers. De exacte omstandigheden van zijn dood zullen we nooit precies kunnen achterhalen, maar…

Jean-Baptiste Greuze, Septimius Severus en Caracalla

Klassiek leiderschap volgens Macchiavelli

In 1513 schreef Machiavelli vanuit zijn ballingsoord in een brief aan een vriend: Vier uur lang verveel ik me geen moment. Ik vergeet mijn narigheid, ben niet langer bang voor de dood. Van mijn aantekeningen heb ik een boekje gemaakt. Het heet De vorst. Daarin probeer ik antwoord te geven op de vraag hoe je…

Uitgelicht

Wie denk je dat je bent?

Wie dacht op basis van enkel wat psychische zelfkennis en levenservaring te weten ‘wie hij is’ heeft het, volgens auteur Simon Goldhill, helemaal mis. ‘Wie denk je dat je bent?’, de titel van deze blog, is de ook titel van het eerste deel van Liefde, sex en tragedie. Hoe de oudheid ons heeft gevormd, een…

Luchtfoto van Lesbos, © Georg Gerster

From a god’s point of view

Griekse mythen zijn – uiteraard – in de eerste plaats mythisch, als in niet gebaseerd op waargebeurde verhalen. Maar de Grieken baseerden ze wel op werkelijk bestaande plaatsen; in de wereld zoals zij die zelf kenden. De liefdesaffaire van Theseus en Ariadne speelde zich af op het eiland Naxos, oppergod Zeus (die vele romantische escapades…

lijster

Culinaire archeologie

De maaltijd. Is dat ‘iets consumeren’? Of is het een moment van rust, een uitgelezen moment om elkaar te ontmoeten? Wij leven in een wereld waar bijna iedereen het eerste antwoord op die vraag geeft en in de praktijk brengt. Het is een van de vele gebruiken die moeiteloos de oceaan is overgevlogen vanuit Amerika…

Venus Capitolina

Een week vol goden en godinnen

Over het algemeen worden Griekse en Romeinse goden, godinnen en mythen beschouwd als heel oud nieuws waar niemand meer op zit te wachten. Een keer per jaar worden ze echter allemaal opgetrommeld om ze op allerlei mogelijke manier nieuw leven in te blazen, tijdens de Week van de Klassieken. Vandaag is de eerste dag van…

De westelijke kant van het Colosseum met de Boog van Constantijn in het midden en de Tempel van Venus en Roma aan de linkerkant

Zo heb je het Colosseum nog niet eerder gezien

Rome Reborn is er eentje in de categorie sympathieke initiatieven. Het initiatief van de universiteit van Virginia heeft als doel: het creëren van driedimensionale modellen die ons een inkijkje geven in de urbane ontwikkeling van de stad Rome, vanaf de vroegste nederzetting in de bronstijd (rond 1000 voor Christus) tot aan de (bijna) verlaten stad…

Afrodite, godin van de liefde en de schoonheid. Romeinse kopie van een Grieks origineel uit de 4e eeuw v.Chr. (© Wikipedia).

Waarom godinnen zo mooi zijn

Schoonheidsidealen zijn zo veranderlijk als een vrouw, maar schoonheidsrituelen zijn in de loop der eeuwen niet zo gek veel veranderd. Dat blijkt uit archeologische vondsten en antieke teksten, die erop wijzen dat zalven, crèmes, make-up en parfums in alle antieke culturen op grote schaal werden gebruikt. Met oogschaduw, rouge en lippoeder werden ogen, wangen en…

Hannibal trekt over de Alpen, detail van een fresco (ca. 1510) in de Capitolijnse Musea in Rome (© Wikipedia).

Hannibal eet Pollo al cacao

Na een korte onderbreking tijdens de Boekenweek, vervolgen we de route die Hannibal – Rome’s meest beruchte vijand – aflegde toen hij met zijn troepen dwars door Italië trok, zoals beschreven door Livius. In de rubriek ‘Hannibal eet’ reizen we op de rug van zijn olifanten mee en stappen we hier en daar af, op…

Ara Pacis

De 9 levens van de Ara Pacis (I)

Het Ara Pacis Museum in Rome sloot gisteren haar deuren in verband met kleine renovatiewerkzaamheden en blijft tot 4 april gesloten voor publiek. In de tussentijd blijft de Ara Pacis op Orpheus kijkt om online open: in drie delen volg je het indrukwekkende verhaal – bijna letterlijk van nul tot nu – achter het marmeren…

La Primavera (De Lente), Botticelli

Wanneer begint de filosofische lente?

Lust en filosofie: het is nooit echt een gelukkig huwelijk geweest. De meteorologische en gevoelsmatige lente is begonnen en de bijbehorende kriebels zijn er als de kippen bij. Vooral voor mannen blijkt het in deze periode van het jaar moeilijk om oerinstincten te onderdrukken (het fenomeen rokjesdag is bedacht voor en door de man, om…

790px-The_Young_Cicero_Reading

De 3 voorwaarden voor echte vriendschap

In het kader van de Boekenweek verscheen deze maand bij Uitgeverij Athenaeum een nieuwe Nederlandse vertaling van Cicero’s Vriendschap. Het Boekenweekthema ‘Vriendschap en andere ongemakken’ is wel heel erg van toepassing op de Romeinse advocaat en redenaar. Hij was eens het doelwit van een samenzwering onder leiding van zijn mede-senator Catilina, die op het nippertje voorkomen had…

Marianne Frederiksson (© Literatuurplein)

‘Jouw leven begint vandaag’

Het mooiste van vriendschap is misschien wel dat het zich nergens iets van aantrekt: het ontstaat tussen man en vrouw, mens en dier, jong en oud, en onder alle omstandigheden. In De Nachtwandelaar van Marianne Frederiksson, de boekentip van vandaag, groeit er een bijzondere vriendschap tussen de kleine, blinde Romeinse jongen Marcus en de volwassen…

Plutarchus (Florida Center for Instructional Technology)

Twee handen op een buik: de ultieme vriendschap

Als schrijvers het door de eeuwen heen ergens over eens zijn geweest, dan is het wel over het thema vriendschap. En masse verklaren ze – in de oudheid, renaissance, moderne tijd – dat een leven zonder goede vrienden arm en leeg is, dat echte vriendschap pure rijkdom is. Twee mensen die elkaar feilloos aanvoelen en…

nb_pinacoteca_raphael_the_school_of_athens_detail_plato_and_aristotle

Als Plato zou twitteren

‘Authenticity is more than speaking. It’s also about doing. Every decision we make says something about who we are.’ Zo twitterde Simon Sinek, auteur van de Amerikaanse bestseller Start with why, deze week. Plato himself zou die tweet de wereld in hebben kunnen sturen, als hij de middelen had gehad. De meest bekwame speakers van…

Hannibal

Hannibal eet kliekjessoep

Livius beschrijft welke route Hannibal – Rome’s meest beroemde en beruchte vijand – aflegde toen hij met zijn troepen dwars door het land trok. In de rubriek ‘Hannibal eet’ reizen we op de rug van zijn olifanten mee en stappen we hier en daar af, op zoek naar eten en culinaire tradities. Steeds als ik…

Het Paris-oordeel, Niklaus Manuel (1520)

Talentenjachten zijn niet van deze tijd

Na Idols en Popstars dacht iedereen dat het concept talentenjachten op televisie wel was uitgemolken. Toen kwam The Voice of Holland, en iedereen dacht dat daarmee het concept talentenjachten op televisie wel was uitgemolken. Nu is er een speciale The Voice of Holland Kids en niemand weet meer waar het eindigt. Oudere generaties die het fenomeen…

Bejubeld-en-verguisd

Waar zijn de helden gebleven?

Wie of wat is een held? Voor de een is het Job Cohen, voor de ander is het juist Rutger Castricum. Helden hebben altijd bestaan, maar de criteria voor heldendom zijn in de loop der geschiedenis vaak veranderd. Die criteria zijn vaak veelzeggend over de context (tijd, plaats, sector) waarbinnen ze gesteld zijn. Uit het…